SİRKÜLER NO: 2008/1-2008 YILINDA KULLANILACAK YASAL DEFTERLER VE TASDİK SÜRELERİ
 

S0RKÜLER NO: 2008/1-2008 YILINDA KULLANILACAK YASAL DEFTERLER VE TASD0K SÜRELER0

 

S0RKÜLER 2008/1

13 ARALIK 2007

 

 

 

 

2008 YILINDA KULANILACAK YASAL DEFTER VE TASD0K SÜRELER0

 

Bilindii üzere tutulmas1 gereken yasal  defterler ve bunlar1n tasdik ettirilmesi zorunluluu ve tasdik zamanlar1na ili_kin Vergi Usul Kanunu (VUK) ve Türk Ticaret Kanununda (TTK) ayr1nt1l1 düzenlemeler yer almaktad1r. Y1l sonundan  once ve yeni y1l1n ilk aylar1nda a_a1da belirtilen defterlerin tasdik i_lemlerinin yapt1r1lmas1 gerekmektedir.

 

 

A) VERG0 USUL KANUNUNA GÖRE TUTULMASI ZORUNLU DEFTERLER VE TASD0K ZAMANLARI VE YAPTIRIM

 

Tutulmas1 zorunlu defterler VUKnda belirlenmi_tir. Bunlara ilaveten Kanunun verdii yetkiyle Maliye bakanl11nca Genel Teblilerle de defter tutma zorunluluu getirilebilmektedir. Birinci s1n1f tüccarlar  (kurumlar vergisi mükelleflerinin tamam1 birinci s1n1f tüccar kabul edilmi_tir)  bilanço esas1na defter tutmak zorundad1r. Bilanço esas1na göre  tutulacak defterler  _unlard1r:

 

 

Bilanço Esas1na Göre Tutulacak Defterler

Düzenlendi Madde veya Genel Tebli

Yevmiye Defteri

VUK. Madde 182.

Defter-I Kebir

VUK. Madde 182.

Envanter Defteri

VUK. Madde 182.

0malat Defteri

VUK. Madde 197, VUK GT 246.

Damga Vergisi Defteri

DVK GT 20

 

  • Devaml1 olarak imalâtla ura_an birinci s1n1f tüccarlar1n tutmak zorunda olduu defterlerden biri de imalât defteridir. Maliye Bakanl11 246 s1ra no.lu VUK Genel Teblii ile muhasebe i_lemlerini 7/A seçeneine göre yapan mükelleflerin imalât defteri tutma mecburiyetini 1.1.1996dan itibaren kald1rm1_t1r.

 

  • Maliye Bakanl11nca yay1mlanan 20 seri No.lu Damga Vergisi Kanunu Genel Teblii (DVK GT) ile Damga Vergisi Defteri tutulma zorunluluu getirilmi_tir. Bu zorunluluk, sadece makbuz kar_1l11 ve istihkaktan kesinti suretiyle damga vergisi ödeyen anonim _irketleri ilgilendirmektedir.

---Ayr1ca bu defteri tutma  zorunluluu, 32, 43 ve 44 serî no.lu DVK Genel Teblilerine göre bu uygulamadan ihtiyari olarak yararlanmak isteyen anonim _irket d1_1ndaki kurumlar vergisi mükellefleri ile kollektif ve adi komandit _irketleri, bilanço ve i_letme hesab1 esas1na göre defter tutan GV mükelleflerini ve serbest meslek erbab1 için de mevcut bulunmaktad1r.

 

1. VUKna Göre Tasdiki Zorunlu Defterler

 

VUKnun 220nci maddesine göre Defter-i Kebir hariç dier tutulmas1 zorunlu olan defterlerin tamam1 tasdike tabidir. Noterlere tasdik ettirilmelidir.

 

Bunlardan yevmiye, envanter ve imalât defterlerinin tasdik zorunluluu VUKnun 220nci maddesinde hükme balanm1_t1r. Damga Vergisi Defterinin tasdik zorunluluu ise 20 seri no.lu DVK Genel Tebliine dayanmaktad1r.

 

 

2. VUKna Göre Tasdikin Zaman1

 

VUKnun 221inci maddesine göre defterler a_a1daki zamanlarda tasdik ettirilmelidir:

 

  • Yeni i_e ba_l1yanlada i_e ba_lama tarihinden önce tasdik ettirilmelidir.
  • Ötedenberi i_e devam edenlerde yeni defterlerin kullan1laca1 y1ldan once gelen son  ay içerinde defterler tesdik ettirilmelidir.(2008 takvim y1l1 için kullan1lacak defterler   2007/Aral1k ay1 içinde Noterlere tasdik ettirilmelidir.)

 

 

3. VUKna Göre Defterlerin Hiç veya Zaman1nda Tasdik Ettirilmemesinin Yapt1r1m1

 

Defterlerini süresinde tasdik ettirmeyen mükelleflere Kanunun 352 maddesine göre usulsüzlük cezas1 uygulanmaktad1r. Tasdike tabi defterlerin Kanunda belirtilen sürelerin sonundan itibaren bir ay içinde tasdik ettirilmeyenler ( II ) derece usulsüzlük cezas1 ile, bir aydan daha sonra tasdik ettirenler ile hiç tasdik ettirmeyenler ( I )  derece usulsüzlük cezas1 ile cezaland1r1lacakt1r. Defterlerin hiç tasdik ettirilmemi_ olmas1 durumunda iki kat birinci derecede usulsüzlük cezas1 kesilmekte ve ilgili dönemin vergi  matrah1  resen takdir edilmektedir.

 

 

B) TÜRK T0CARET KANUNUNA (TTK) GÖRE TUTULMASI ZORUNLU OLAN DEFTERLER VE TASD0KLER0

 

1. TTKna Göre Tutulmas1 ve Tasdiki Zorunlu Defterler

 

TTKnun 66, 70, 71 ve 72nci maddeleri göre i_letmesinin yap1 ve önemine göre bilânço esas1na göre defter tutmas1 gereken gerçek ki_i tacirler taraf1ndan a_a1da yer alan defterlerin tutulmas1 ve tasdik ettirilmesi zorunludur.

 

  • Yevmiye Defteri
  • Defter-i Kebir
  • Envanter Defteri

 

Anonim _irketler ayr1ca bu defterlere ilave olarak a_a1daki defterleri de tutmak zorundad1r:

 

  • Genel Kurul Toplant1 ve Müzakere Defteri (TTK Md:326/2)
  • Yönetim Kurulu Karar Defteri (TTK Md:326/2)
  • Pay Sahipleri Defteri (TTK Md:326/1)
  • Nama yaz1l1 tahvil ç1kar1lmas1 halinde Tahvil Defteri (TTK Md:428)

 

Limited ^irketlerde TTKnun 519uncu maddesi uyar1nca Pay Defteri tutmak zorundad1rlar(TTK Md:.519).

 

2. TTKna Göre Tasdiki Zorunlu Defterler

 

TTKnun 66/1 ve 69 maddeleri uyar1nca a_a1daki defterlerin tasdik ettirilmesi zorunluluu vard1r.

 

  • Yevmiye Defteri
  • Envanter defteri,
  • Defter-i kebir
  • Karar defteri

 

TTKnun 66 nc1 maddesine göre sermaye _irketlerinin tutmak zorunda olduu karar defterlerinin kullan1lmaya ba_lanmadan önce tasdik ettirilmesi gerekmektedir. Ancak kullan1lmaya devam edilen karar defterlerin her y1l ara tasdikinin yapt1r1lmas1 zorunluluu bulunmamaktad1r. (Noterler Birlii, 25.3.2004 tarih ve 15 say1l1 Genelge)

 

3. TTKna Göre Tasdikin Zaman1

 

Vergi Usul Kanunu uyar1nca yap1lan tasdiklerden farkl1 olarak Türk Ticaret Kanununda kapan1_ tasdikleriyle ilgili düzenlemeler yer alm1_t1r. TTKna göre a_a1daki defterlerin kapan1_ tasdikleri yap1lmal1d1r.

 

  • Yevmiye Defteri (TTK Md:70)
  • Envanter  Defteri (TTK Md:72)

 

Defter-i kebir ile dier defterler kapan1_ tasdikine tabi deildir.

 

4. TTKna  Göre Kapan1_  Tasdiklerinin Zaman1

 

TTKna göre;

  • Yevmiye defterine ili_kin kapan1_ tasdikinin, en geç ilgili hesap dönemini izleyen ilk ay1n (Ocak) sonuna  kadar,
  • Envanter defterine ait kapan1_ tasdikinin ise, envanter ve bilânçonun tamamlanaca1 tarih olan müteakip hesap döneminin üçüncü ay1 (Mart) sonuna kadar,

yapt1r1lmas1 zorunludur.

 

5. TTKna Göre Defterlerin Hiç veya Zaman1nda Tasdik Ettirilmemesinin yapt1r1m1

 

Türk Ticaret Kanununun 85inci maddesine göre ticari defterlerdeki kay1tlar1n defter sahipleri lehine delil say1labilmesi için, bu defterlerin kanuna uygun tutulmas1 ve birbirini teyit etmesi gerekmektedir.(TTK.Md.85)

 

Defterlerin kanuna uygun olarak tutulmu_ say1lmas1n1n belirleyici _art1 ise, bunlardan tasdike tabi olanlar1n aç1l1_ ve kapan1_ tasdiklerinin süresi içerisinde yapt1r1lm1_ olmas1d1r. (TTK.Md.69,70 ve 72).

 

Türk Ticaret Kanununun 82 ve 86nc1 maddelerine göre tasdiki zorunlu olan defterlerin kapan1_ tasdiki dahil olmak üzere zaman1nda tasdik ettirilmemesi veya hiç tasdik ettirilmemesi, bunlar1n usulüne uygun tutulmam1_ olduu anlam1na gelmektedir. Bunun sonucu olarak hiç veya zaman1nda tasdik ettirilmemi_ defterler ticari davalarda sahibi lehine delil olarak kullan1lamamaktad1r. Ancak sahibi aleyhine delil say1lmas1 sonucuna yol açmaktad1r..

 

 

Bilgilerinize sunulur.

 

 Sayg1lar1m1zla.